Σύνοψη
- Το πετρέλαιο θέρμανσης κάνει πρεμιέρα στις 15 Οκτωβρίου 2026 με έντονη αβεβαιότητα για την τελική τιμή.
- Η κυβέρνηση έχει θέσει ως στόχο η τιμή εκκίνησης να είναι κάτω από 1,75 ευρώ το λίτρο, μέσω συνδυασμένης επιδότησης κράτους και διυλιστηρίων.
- Χωρίς πρόσθετη στήριξη, οι εκτιμήσεις πριν από τα τελευταία μέτρα έδειχναν τιμή ακόμη και κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο.
- Το ντίζελ έχει γίνει το μεγάλο πρόβλημα της ευρωπαϊκής αγοράς, με τον μέσο όρο στην ΕΕ να αγγίζει τα 2,24 ευρώ το λίτρο.
- Στην Ελλάδα, η μέση τιμή της αμόλυβδης είχε φτάσει περίπου τα 2,20 ευρώ το λίτρο, ενώ το ντίζελ ξεπερνούσε τα 2,22 ευρώ σε στοιχεία του Σεπτεμβρίου.
- Το φυσικό αέριο παραμένει ακριβό, με τις ευρωπαϊκές τιμές να κινούνται γύρω από τα 70–85 ευρώ/MWh στα βασικά σενάρια για τον χειμώνα.
- Η τελική εικόνα θα κριθεί από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, τις ροές πετρελαίου και LNG, αλλά και το ύψος των ελληνικών επιδοτήσεων.
Ο φετινός χειμώνας δεν ξεκινά με την ενεργειακή αγορά να έχει επιστρέψει στην κανονικότητα. Αντίθετα, τα νοικοκυριά στην Ελλάδα μπαίνουν στη νέα περίοδο θέρμανσης έχοντας απέναντί τους ένα ιδιαίτερα ακριβό περιβάλλον για πετρέλαιο, ντίζελ και φυσικό αέριο.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην τιμή που βλέπει ο καταναλωτής στην αντλία. Τα καύσιμα αποτελούν βασικό κόστος για μεταφορές, παραγωγή, αγροτικές εργασίες και διανομή προϊόντων. Επομένως, μια παρατεταμένη περίοδος υψηλών τιμών μπορεί να περάσει σταδιακά και στις τιμές των προϊόντων και υπηρεσιών.
Πετρέλαιο θέρμανσης: Η μεγάλη αγωνία ξεκινά στις 15 Οκτωβρίου
Η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης ξεκινά επίσημα στις 15 Οκτωβρίου, με την κυβέρνηση να προσπαθεί να συγκρατήσει την τιμή εκκίνησης.
Ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει ότι στόχος είναι η τιμή να διαμορφωθεί κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, δηλαδή χαμηλότερα από το επίπεδο στο οποίο έκλεισε η προηγούμενη περίοδος. Για να επιτευχθεί αυτό, προβλέπεται συνδυασμός κρατικής επιδότησης και συνεισφοράς των διυλιστηρίων.
Το σημαντικό είναι ότι η κυβέρνηση δεν έχει ακόμη «κλειδώσει» ένα μόνιμο ποσό επιδότησης για ολόκληρο τον χειμώνα. Η τελική παρέμβαση θα εξαρτηθεί από το πού θα βρίσκονται οι διεθνείς τιμές λίγο πριν από την έναρξη της διάθεσης.
Προηγούμενες εκτιμήσεις έδειχναν ότι χωρίς νέα στήριξη η τιμή θα μπορούσε να κινηθεί περίπου στα 2,05 ευρώ το λίτρο, γεγονός που εξηγεί γιατί η επιδότηση θεωρείται πλέον καθοριστική για το κόστος θέρμανσης.
Με απλά λόγια, το 1,75 ευρώ δεν αποτελεί σήμερα εγγυημένη τιμή για ολόκληρη τη σεζόν, αλλά κυβερνητικό στόχο για την έναρξη. Αν οι διεθνείς τιμές πετρελαίου παραμείνουν υψηλές, η τιμή στην αντλία μπορεί να μεταβληθεί στη συνέχεια.
Το ντίζελ είναι αυτή τη στιγμή το μεγαλύτερο πρόβλημα
Η μεγαλύτερη πίεση στην ευρωπαϊκή αγορά εντοπίζεται στο ντίζελ.
Στις αρχές Οκτωβρίου, η μέση τιμή του ντίζελ στην Ευρωπαϊκή Ένωση έφτασε σε επίπεδα-ρεκόρ, περίπου 2,24 ευρώ το λίτρο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή χαρακτηρίζει την κατάσταση ιδιαίτερα δύσκολη, καθώς η προσφορά παραμένει προς το παρόν σταθερή, αλλά η αγορά πετρελαίου και ιδιαίτερα των διυλισμένων προϊόντων παραμένει πολύ «σφιχτή».
Η Ελλάδα δεν βρίσκεται έξω από αυτή την εικόνα. Τα στοιχεία για τις 21 Σεπτεμβρίου έδειχναν μέση τιμή περίπου 2,197 ευρώ για την αμόλυβδη και 2,224 ευρώ για το ντίζελ.
Και εδώ υπάρχει μια σημαντική λεπτομέρεια: το ντίζελ δεν επηρεάζει μόνο τους οδηγούς ΙΧ. Χρησιμοποιείται σε φορτηγά, λεωφορεία, αγροτικά μηχανήματα και μεγάλο μέρος της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Γι’ αυτό και η κυβέρνηση έχει ήδη αυξήσει προσωρινά την επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης στα 15 λεπτά το λίτρο μαζί με τον ΦΠΑ για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου, ενώ τα διυλιστήρια προσθέτουν δική τους έκπτωση. Η συνολική ελάφρυνση για το ντίζελ υπολογίζεται στα 20 λεπτά το λίτρο για αυτή την περίοδο.
Το μέτρο, όμως, έχει προσωρινό χαρακτήρα. Η αγορά θα χρειαστεί νέα παρέμβαση εάν οι διεθνείς τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα.
Και η βενζίνη παραμένει πάνω από τα 2 ευρώ
Η αμόλυβδη δεν αντιμετωπίζει την ίδια πίεση με το ντίζελ, όμως η τιμή της έχει ήδη περάσει το ψυχολογικό όριο των 2 ευρώ.
Στις 20 Σεπτεμβρίου η μέση πανελλαδική τιμή είχε φτάσει τα 2,195 ευρώ το λίτρο.
Αυτό σημαίνει ότι ένα γέμισμα 50 λίτρων κοστίζει περίπου 110 ευρώ, πριν υπολογιστούν τυχόν εκπτώσεις ή διαφορές ανά περιοχή και πρατήριο.
Για ένα νοικοκυριό που χρησιμοποιεί καθημερινά το αυτοκίνητο, η διαφορά σε σχέση με μια περίοδο όπου η βενζίνη βρισκόταν αισθητά χαμηλότερα μεταφράζεται σε εκατοντάδες ευρώ επιπλέον τον χρόνο.
Φυσικό αέριο: Το δεύτερο μέτωπο του χειμώνα
Το φυσικό αέριο αποτελεί ξεχωριστό πονοκέφαλο.
Η Goldman Sachs εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή τιμή αναφοράς TTF μπορεί να κινηθεί κατά μέσο όρο γύρω στα 70 ευρώ/MWh στο τέταρτο τρίμηνο του 2026, εφόσον υπάρξει σταδιακή βελτίωση στις ροές LNG από την περιοχή του Περσικού Κόλπου. Σε περίπτωση ταχύτερης ομαλοποίησης, οι τιμές θα μπορούσαν να υποχωρήσουν σημαντικά.
Πιο απαισιόδοξη είναι η Oxford Economics, η οποία ανεβάζει τη βασική της εκτίμηση για το TTF στα 85 ευρώ/MWh για το τελευταίο τρίμηνο του 2026 και το πρώτο τρίμηνο του 2027, ενώ δεν αποκλείει ακόμη και επίπεδα γύρω στα 107 ευρώ σε δυσμενέστερο σενάριο.
Άρα, ακόμη και αν το φυσικό αέριο παραμείνει διαθέσιμο, αυτό δεν σημαίνει ότι θα είναι φθηνό.
Τι μπορεί να αλλάξει την εικόνα
Ο μεγαλύτερος παράγοντας είναι η γεωπολιτική κατάσταση.
Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας καταγράφει σημαντικές απώλειες στις εξαγωγές πετρελαίου και ιδιαίτερα στα διυλισμένα προϊόντα από τον Περσικό Κόλπο, ενώ οι περιορισμένες ροές μέσω των κρίσιμων θαλάσσιων διαδρομών έχουν δημιουργήσει έντονη πίεση στο ντίζελ. Παράλληλα, προβλήματα στην παραγωγή και τις εξαγωγές από άλλες περιοχές επιβαρύνουν την αγορά.
Αν οι ροές αποκατασταθούν και αυξηθεί η προσφορά, οι τιμές μπορούν να υποχωρήσουν σχετικά γρήγορα. Αντίθετα, μια νέα διακοπή στις μεταφορές πετρελαίου ή LNG θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέο άλμα.
Η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπογραμμίζει ότι προς το παρόν δεν υπάρχει πρόβλημα επάρκειας καυσίμων, αλλά οι τιμές παραμένουν υψηλές λόγω της παγκόσμιας στενότητας της αγοράς.
Το επίδομα θέρμανσης γίνεται πιο σημαντικό από ποτέ
Μπροστά σε αυτή την κατάσταση, το επίδομα θέρμανσης αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Η κυβέρνηση έχει ήδη προαναγγείλει αύξησή του και έχει επισημάνει ότι θα δοθεί μεγαλύτερο βάρος στις γεωγραφικές διαφορές. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για τη Βόρεια Ελλάδα, όπου οι ανάγκες θέρμανσης είναι μεγαλύτερες από ό,τι στις νοτιότερες περιοχές.
Το αποτέλεσμα είναι ότι δύο νοικοκυριά με παρόμοιο εισόδημα δεν θα έχουν απαραίτητα το ίδιο κόστος θέρμανσης. Η περιοχή κατοικίας, το είδος καυσίμου και η ενεργειακή αποδοτικότητα του σπιτιού θα παίξουν καθοριστικό ρόλο.
Ο δύσκολος χειμώνας δεν αφορά μόνο την αντλία
Το μεγάλο πρόβλημα για την ελληνική οικονομία είναι ότι η ακριβή ενέργεια μπορεί να δημιουργήσει ένα δεύτερο κύμα ακρίβειας.
Ακριβότερο ντίζελ σημαίνει ακριβότερη μεταφορά. Ακριβότερη μεταφορά σημαίνει μεγαλύτερο κόστος για τρόφιμα, ηλεκτρονικό εμπόριο, υπηρεσίες και παραγωγή. Και αν παράλληλα παραμείνει ακριβό το φυσικό αέριο, αυξάνεται η πίεση σε ηλεκτρική ενέργεια και βιομηχανία.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ήδη ότι οι κυβερνήσεις της ΕΕ έχουν δαπανήσει περίπου 17,9 δισ. ευρώ μέσα στο 2026 για να περιορίσουν τις επιπτώσεις των υψηλών τιμών ενέργειας σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Το συμπέρασμα
Ο χειμώνας 2026–27 δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η Ελλάδα οδηγείται σε μια νέα ενεργειακή κρίση αντίστοιχη με εκείνη του 2022. Η Ευρώπη διαθέτει πλέον μεγαλύτερη διαφοροποίηση προμηθευτών και, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η ασφάλεια εφοδιασμού δεν βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε άμεσο κίνδυνο.
Το πρόβλημα είναι κυρίως η τιμή.
Για τους Έλληνες καταναλωτές, το κρίσιμο ορόσημο θα είναι η 15η Οκτωβρίου, όταν ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης και θα φανεί πόσο μεγάλη θα είναι τελικά η κρατική και εταιρική επιδότηση. Αν οι διεθνείς αγορές παραμείνουν πιεσμένες, ο συνδυασμός ακριβού πετρελαίου, ντίζελ και φυσικού αερίου μπορεί να κάνει τον φετινό χειμώνα αισθητά ακριβότερο.
Το ζητούμενο πλέον δεν είναι αν θα υπάρξει ακρίβεια στην ενέργεια. Είναι πόσο από αυτή την ακρίβεια θα περάσει στον καταναλωτή και πόσο θα απορροφηθεί από την αγορά και το κράτος.
