Σύνοψη
- Visa, Mastercard και Ant International συνεργάζονται για κοινό σύστημα αναγνώρισης και ελέγχου AI agents.
- Στόχος είναι να μπορούν οι AI agents να πραγματοποιούν αγορές για λογαριασμό των χρηστών με ασφαλή τρόπο.
- Το νέο πλαίσιο ονομάζεται Know Your Agent (KYA) και λειτουργεί ως ένα είδος «ταυτότητας» για την AI.
- Οι εταιρείες θέλουν οι έμποροι, οι τράπεζες και τα ψηφιακά πορτοφόλια να μπορούν να αναγνωρίζουν έναν αξιόπιστο AI agent, ακόμη και όταν αυτός κινείται μεταξύ διαφορετικών δικτύων.
- Η εξέλιξη έρχεται καθώς η αγορά περνά από την AI που απλώς προτείνει προϊόντα στην AI που μπορεί να ολοκληρώνει μόνη της μια αγορά.
- Η Ant International αναφέρει ότι το agentic commerce θα μπορούσε να συντονίζει καταναλωτικές συναλλαγές αξίας 3 έως 5 τρισ. δολαρίων μέχρι το 2030.
- Το μεγάλο ερώτημα είναι πλέον ποιος ευθύνεται όταν ένας AI agent κάνει λάθος αγορά, ξεπερνά ένα όριο ή πέσει θύμα επίθεσης.
Η εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη απλώς προτείνει τι να αγοράσουμε φαίνεται να τελειώνει. Visa, Mastercard και Ant International ανακοίνωσαν συνεργασία για τη δημιουργία κοινών κανόνων που θα επιτρέπουν στις επιχειρήσεις πληρωμών να αναγνωρίζουν και να ελέγχουν AI agents οι οποίοι θα μπορούν να πραγματοποιούν αγορές για λογαριασμό των χρηστών.
Η ιδέα είναι απλή, αλλά μπορεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο ψωνίζουμε στο διαδίκτυο. Αντί ο χρήστης να ανοίγει ένα ηλεκτρονικό κατάστημα, να βρίσκει το προϊόν, να το βάζει στο καλάθι και να πληρώνει, θα μπορούσε απλώς να δίνει μια εντολή στον προσωπικό του AI agent. Για παράδειγμα: «Βρες μου τα καλύτερα ακουστικά κάτω από 200 ευρώ και αγόρασέ τα όταν βρεις τιμή κάτω από 150».
Ο agent θα αναλαμβάνει την αναζήτηση, τη σύγκριση και τελικά την πληρωμή.
Η AI αποκτά τη δική της «ταυτότητα»
Αυτό ακριβώς προσπαθούν να λύσουν οι Visa, Mastercard και Ant International με το Know Your Agent, ή KYA.
Η λογική θυμίζει το γνωστό Know Your Customer (KYC) που χρησιμοποιούν οι τράπεζες για να γνωρίζουν ποιος πραγματοποιεί μια συναλλαγή. Στην περίπτωση της AI, όμως, το σύστημα πρέπει να γνωρίζει όχι μόνο ποιος είναι ο άνθρωπος πίσω από την αγορά, αλλά και ποιο AI agent εκτελεί την εντολή, τι επιτρέπεται να κάνει και αν η συγκεκριμένη ενέργεια αντιστοιχεί πραγματικά στην πρόθεση του χρήστη.
Το κοινό πλαίσιο που αναπτύσσουν οι τρεις εταιρείες θα επιδιώξει να κάνει αυτή την αναγνώριση συμβατή μεταξύ διαφορετικών δικτύων. Έτσι, ένας έμπορος ή μια εταιρεία πληρωμών δεν θα χρειάζεται να δημιουργεί ξεχωριστό σύστημα ελέγχου για κάθε διαφορετικό AI agent.
Αυτό είναι κρίσιμο για έναν απλό λόγο: η AI δεν θα αγοράζει μόνο μέσα σε ένα συγκεκριμένο οικοσύστημα.
Ένας agent μπορεί να ξεκινήσει από ένα chatbot, να ψάξει σε δέκα διαφορετικά καταστήματα και να καταλήξει σε μια πληρωμή μέσω Visa ή Mastercard. Για να λειτουργήσει αυτή η διαδικασία, όλες αυτές οι εταιρείες πρέπει να μπορούν να «συνεννοούνται» μεταξύ τους.
Από τον βοηθό στον αγοραστή
Η μεγάλη αλλαγή είναι ότι οι AI agents περνούν από το στάδιο της πληροφορίας στο στάδιο της πράξης.
Μέχρι σήμερα, μπορούμε να ζητήσουμε από ένα AI να μας βρει ένα ξενοδοχείο, να συγκρίνει αεροπορικά εισιτήρια ή να προτείνει ένα laptop. Η τελική αγορά παραμένει όμως δική μας υπόθεση.
Στο λεγόμενο agentic commerce, ο agent μπορεί να κάνει και το επόμενο βήμα.
Η Meta, για παράδειγμα, παρουσίασε πρόσφατα το Muse, έναν AI agent που μπορεί να λειτουργεί μέσα από WhatsApp, Instagram και Facebook και να αναλαμβάνει ακόμη και αγορές. Ο χρήστης μπορεί να του ζητήσει να βρει προϊόντα και ο agent να προχωρήσει στη διαδικασία πληρωμής, ζητώντας την έγκριση πριν ολοκληρώσει τη συναλλαγή.
Η Visa και η Mastercard προσπαθούν τώρα να δημιουργήσουν την υποδομή που θα επιτρέψει τέτοιες υπηρεσίες να λειτουργήσουν σε πολύ μεγαλύτερη κλίμακα.
Το πραγματικό πρόβλημα είναι η εμπιστοσύνη
Η τεχνολογία για να κάνει ένας AI agent μια αγορά δεν είναι το δυσκολότερο κομμάτι. Το δύσκολο είναι να είμαστε βέβαιοι ότι κάνει ακριβώς αυτό που του ζητήσαμε.
Αν κάποιος πει στον agent «αγόρασε μου ένα κινητό μέχρι 500 ευρώ», ποιος εγγυάται ότι θα αγοράσει το σωστό μοντέλο;
Τι γίνεται αν βρει ένα προϊόν στα 499 ευρώ, αλλά στο checkout η τελική τιμή γίνει 620 ευρώ;
Και ποιος πληρώνει αν ο agent κάνει λάθος και αγοράσει δύο συσκευές αντί για μία;
Ακόμη πιο δύσκολο είναι το ενδεχόμενο κάποιος να προσπαθήσει να εξαπατήσει τον agent. Ένα ηλεκτρονικό κατάστημα ή μια κακόβουλη σελίδα θα μπορούσε να προσπαθήσει να τον κάνει να πραγματοποιήσει διαφορετική συναλλαγή από αυτή που είχε εγκρίνει ο χρήστης.
Γι’ αυτό το KYA δεν αφορά απλώς την αναγνώριση ενός AI. Αφορά και την ευθύνη, την επιβεβαίωση της πρόθεσης του χρήστη και τη διαχείριση του κινδύνου.
Η Visa και η Mastercard δεν θέλουν να χάσουν την επόμενη αγορά
Υπάρχει και μια πολύ σημαντική επιχειρηματική διάσταση.
Οι δύο μεγαλύτερες εταιρείες καρτών δεν θέλουν η AI να δημιουργήσει ένα νέο σύστημα πληρωμών στο οποίο οι ίδιες θα βρεθούν στο περιθώριο.
Αν στο μέλλον εκατομμύρια άνθρωποι δίνουν τις αγοραστικές εντολές τους σε AI agents, τότε το σημαντικό σημείο της συναλλαγής δεν θα είναι πλέον η ιστοσελίδα του καταστήματος. Θα είναι ο agent που αποφασίζει ποιο προϊόν θα αγοράσει, από ποιον και σε ποια τιμή.
Όποιος ελέγχει την εμπιστοσύνη αυτής της διαδικασίας θα έχει τεράστια δύναμη.
Γι’ αυτό Visa και Mastercard έχουν ήδη δημιουργήσει δικά τους συστήματα. Η Visa έχει το Trusted Agent Protocol, ενώ η Mastercard το Verifiable Intent. Η Ant International έχει αντίστοιχα το Agentic Mobile Protocol. Η νέα συνεργασία προσπαθεί να δημιουργήσει κοινές αρχές μεταξύ αυτών των διαφορετικών συστημάτων.
Η αγορά μπορεί να γίνει τρισεκατομμυρίων
Η Ant International εκτιμά ότι μέχρι το 2030 οι AI agents θα μπορούσαν να συντονίζουν καταναλωτικές συναλλαγές αξίας 3 έως 5 τρισ. δολαρίων. Πρόκειται για εκτίμηση της ίδιας της εταιρείας και όχι για δεδομένο, αλλά δείχνει το μέγεθος της αγοράς που προσπαθούν να προλάβουν οι εταιρείες πληρωμών.
Το ενδιαφέρον είναι ότι η αλλαγή δεν αφορά μόνο τις μεγάλες αγορές.
Στην Ινδία, η εταιρεία που διαχειρίζεται το UPI ετοιμάζει ήδη μηχανισμό που θα επιτρέπει σε AI agents να πραγματοποιούν μικρές και συχνές πληρωμές χωρίς ο χρήστης να εγκρίνει κάθε συναλλαγή ξεχωριστά. Το αρχικό σενάριο αφορά καθημερινές αγορές, όπως τρόφιμα, αλλά το σύστημα θα μπορούσε αργότερα να χρησιμοποιηθεί για πολύ πιο σύνθετες εντολές.
Η Ινδία εξετάζει μάλιστα και μητρώο AI agents, ώστε να μπορεί να ελέγχει ποιοι agents έχουν δικαίωμα να πραγματοποιούν συναλλαγές.
Το επόμενο ηλεκτρονικό κατάστημα μπορεί να μην έχει καν οθόνη
Αν η τεχνολογία αυτή λειτουργήσει όπως σχεδιάζουν οι εταιρείες, η μεγαλύτερη αλλαγή μπορεί να μην αφορά τις πληρωμές αλλά το ίδιο το ηλεκτρονικό εμπόριο.
Σήμερα ο άνθρωπος επισκέπτεται ένα κατάστημα και αποφασίζει τι θα αγοράσει.
Αύριο μπορεί να μιλάει μόνο με τον AI agent του.
«Χρειάζομαι παπούτσια για τρέξιμο μέχρι 120 ευρώ».
Ο agent θα αναζητά προϊόντα, θα συγκρίνει τιμές, θα ελέγχει αξιολογήσεις, θα εξετάζει το κόστος αποστολής και, εφόσον έχει την άδεια, θα πραγματοποιεί την αγορά.
Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, οι εταιρείες δεν θα ανταγωνίζονται μόνο για την προσοχή του ανθρώπου. Θα πρέπει να πείσουν τους AI agents ότι το δικό τους προϊόν είναι η καλύτερη επιλογή.
Και αυτό μπορεί να αλλάξει ολόκληρο το μοντέλο του ηλεκτρονικού εμπορίου.
Το «ποιος πληρώνει» γίνεται πιο δύσκολο ερώτημα
Το μεγαλύτερο εμπόδιο ίσως τελικά δεν είναι τεχνολογικό αλλά νομικό.
Όταν ένας άνθρωπος πατά το κουμπί «Αγορά», η ευθύνη είναι σχετικά ξεκάθαρη. Όταν ένας AI agent κάνει την αγορά, τα πράγματα γίνονται πολύ πιο σύνθετα.
Πρέπει να γνωρίζουμε ποιος έδωσε την εντολή, τι ακριβώς επέτρεψε στον agent, ποια δεδομένα χρησιμοποίησε, τι έκανε ο agent και αν η τελική συναλλαγή αντιστοιχούσε στην πρόθεση του χρήστη.
Η ίδια συζήτηση έχει ήδη ανοίξει στην Ινδία, όπου οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν όχι μόνο τον έλεγχο των AI agents αλλά και το ποιος θα έχει την ευθύνη για λανθασμένες ή μη εξουσιοδοτημένες πληρωμές.
Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο κομμάτι της νέας εποχής.
Πριν εμπιστευτούμε την AI τα χρήματά μας, πρέπει πρώτα να αποφασίσουμε ποιον εμπιστευόμαστε όταν η AI κάνει λάθος.
Η συνεργασία Visa, Mastercard και Ant International δείχνει ότι η βιομηχανία έχει ήδη καταλάβει πως το agentic commerce έρχεται. Τώρα προσπαθεί να δημιουργήσει τους κανόνες πριν οι AI agents αρχίσουν να κάνουν μαζικά αγορές για δισεκατομμύρια ανθρώπους.
Η επόμενη μεγάλη αλλαγή στις πληρωμές, επομένως, μπορεί να μην είναι μια νέα κάρτα ή ένα νέο ψηφιακό πορτοφόλι.
Μπορεί να είναι η στιγμή που θα πάψουμε να πληρώνουμε εμείς και θα αρχίσει να πληρώνει η AI για λογαριασμό μας.
