Τα κέντρα δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης (AI) αποτελούν την υποδομή όπου εκτελούνται οι πολύπλοκοι υπολογισμοί που «τρέχουν» εφαρμογές όπως το ChatGPT και άλλες εξελιγμένες υπηρεσίες AI. Ωστόσο, η επέκταση και λειτουργία τους έχει έναν δυσδιάκριτο αλλά πολύ πραγματικό αντίκτυπο στους απλούς καταναλωτές ενέργειας.
Τα τελευταία πέντε χρόνια, οι χονδρικές τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος σε περιοχές κοντά σε κέντρα δεδομένων (μιλάμε για την Αμερική) έχουν εκτοξευτεί, με αύξηση που φτάνει έως και το 267% από το 2020. Αυτό προκαλεί αντίστοιχη επιβάρυνση στους λογαριασμούς ρεύματος των νοικοκυριών που ζουν εντός 50 μιλίων από αυτά τα κέντρα.
Με άλλα λόγια, η ενεργειακή ζήτηση που δημιουργούν τα AI data centers «φορτώνεται» στην κοινή χρήση του δικτύου ηλεκτροδότησης, αυξάνοντας το κόστος για όλους.
Μια αναλυτική μελέτη του Bloomberg, βασισμένη σε στοιχεία εταιρειών ενεργειακής ανάλυσης, δείχνει πως σε πόλεις όπως τη Βαλτιμόρη η χονδρική τιμή του ρεύματος ανέβηκε κατά 125%, και οι κάτοικοι έχουν δει τον μέσο μηνιαίο λογαριασμό τους να αυξάνεται πάνω από 17 δολάρια τον τελευταίο χρόνο, με προβλέψεις για περαιτέρω αύξηση και το 2026. Στο Τέξας, τα κέντρα δεδομένων είναι ήδη η μεγαλύτερη νέα πηγή κατανάλωσης ενέργειας.
Οι προβλέψεις είναι ανησυχητικές: η ζήτηση ενέργειας από κέντρα δεδομένων AI αναμένεται να διπλασιαστεί μέχρι το 2035, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 10% της συνολικής ζήτησης ηλεκτρικού ρεύματος στις ΗΠΑ. Αυτή η αύξηση θεωρείται η μεγαλύτερη μετά την εξάπλωση του κλιματισμού τη δεκαετία του 1960, με σημαντικές επιπτώσεις για το κλίμα και το περιβάλλον.
Η κατάσταση κρίθηκε απαράδεκτη από πολλούς, καθώς οι εταιρείες τεχνολογίας επενδύουν δισεκατομμύρια στην υποδομή AI, αλλά το κόστος αυτών των επενδύσεων μετακυλίεται στους καταναλωτές που ήδη αντιμετωπίζουν πληθωριστικές πιέσεις και αυξημένα έξοδα διαβίωσης.
Η αυξανόμενη ενεργειακή απαίτηση των κέντρων δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης αποτελεί μια διαρκώς διευρυνόμενη πρόκληση τόσο για τις ενεργειακές υποδομές όσο και για τη δικαιοσύνη στην κατανομή του κόστους, απαιτώντας σοβαρή επανεξέταση των πολιτικών και τεχνολογικών λύσεων για βιώσιμη ανάπτυξη.
Εντάξει στην Ελλάδα ακόμα είναι νωρίς για κάτι τέτοιο, ή μήπως όχι;
