Η Ελληνική κυβέρνηση βρίσκεται πλέον στην τελική ευθεία για την παρουσίαση ενός νομοθετικού πλαισίου που θα αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι έφηβοι αλληλεπιδρούν με τον ψηφιακό κόσμο.
Ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, αναμένεται να ανακοινώσει τις επόμενες ημέρες —πιθανότατα κατά τη διάρκεια του επόμενου υπουργικού συμβουλίου— τον «κόφτη» που θα απαγορεύει την πρόσβαση σε ανηλίκους κάτω των 15 ετών σε δημοφιλείς πλατφόρμες όπως το TikTok, το Instagram και το Facebook. Το στίγμα των προθέσεών του δόθηκε ήδη από το Νέο Δελχί, όπου υπογράμμισε ότι η προστασία των νέων από τον ψηφιακό εθισμό αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα και ζήτημα «διαγενεακής αλληλεγγύης».
Το Kids Wallet και ο μηχανισμός ελέγχου ηλικίας
Το μεγάλο ερώτημα που απασχολεί γονείς και ειδικούς είναι το πώς θα εφαρμοστεί στην πράξη ένα τέτοιο μέτρο, αποφεύγοντας τα λάθη άλλων χωρών. Σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, κεντρικό ρόλο θα παίξει το Kids Wallet, η ψηφιακή εφαρμογή του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Μέσω αυτής της εφαρμογής, θα γίνεται η αδιαμφισβήτητη επιβεβαίωση της ηλικίας του χρήστη, λειτουργώντας ως μια «ψηφιακή σφραγίδα» εισόδου. Με αυτόν τον τρόπο, η γονική συναίνεση δεν θα αρκεί πλέον για να παρακαμφθεί το όριο, καθώς η πρόσβαση για τους κάτω των 15 ετών θα είναι καθολικά αδύνατη μέσω του συστήματος ταυτοποίησης.
Η κυβέρνηση επιδιώκει το μέτρο να έχει παιδαγωγικό και προστατευτικό χαρακτήρα και όχι τιμωρητικό για τους γονείς ή τα παιδιά. Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα ασφαλές ανάχωμα απέναντι στην «ψηφιακή Άγρια Δύση», όπως έχει χαρακτηριστεί συχνά ο χώρος των social media. Παράλληλα, εξετάζονται προσεκτικά οι νομικές πτυχές ώστε η ρύθμιση να είναι πλήρως συμβατή με το ευρωπαϊκό δίκαιο και τους κανόνες της ελεύθερης αγοράς, προκειμένου να μην υπάρξουν νομικά κωλύματα από τους τεχνολογικούς κολοσσούς (Big Tech).
Οι κυρώσεις και οι διεθνείς τάσεις
Παρόλο που η αρχική πρόθεση είναι ο περιορισμός των κυρώσεων προς τους πολίτες, το μήνυμα προς τις πλατφόρμες είναι σαφές. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει διαμηνύσει ότι η Ελλάδα είναι έτοιμη να προχωρήσει σε μονομερή ρύθμιση αν οι εταιρείες δεν συνεργαστούν ενεργά για την επιβολή των ηλικιακών ορίων. Οι πλατφόρμες θα κληθούν να αναπροσαρμόσουν τα μέτρα ασφαλείας τους, ενώ η έδρα τους στο εξωτερικό δεν θα αποτελεί πλέον ασπίδα απέναντι σε ενδεχόμενα πρόστιμα που θα απορρέουν από τη μη τήρηση της ελληνικής νομοθεσίας.
Η κίνηση αυτή της Αθήνας δεν είναι μεμονωμένη, καθώς ακολουθεί ένα διεθνές κύμα απαγορεύσεων. Χώρες όπως η Αυστραλία, η Γαλλία και η Ισπανία έχουν ήδη δρομολογήσει παρόμοια μέτρα, με το όριο της «ψηφιακής ενηλικίωσης» να κυμαίνεται μεταξύ 15 και 16 ετών. Στην Ελλάδα, η συζήτηση επικεντρώνεται πλέον στις λεπτομέρειες, όπως το αν θα εξαιρεθούν πλατφόρμες επικοινωνίας (π.χ. WhatsApp) που χρησιμοποιούνται για μαθησιακούς σκοπούς, προκειμένου να διασφαλιστεί η ισορροπία μεταξύ ασφάλειας και αναγκαίας ψηφιακής επικοινωνίας.
