Η τεχνολογική επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης φαίνεται πως «χτύπησε τοίχο» στους διαδρόμους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με το φόβο για AI κατασκοπεία. Σε ένα εσωτερικό μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που εστάλη στους Ευρωβουλευτές (MEPs) στις 16 Φεβρουαρίου 2026, η υπηρεσία πληροφορικής ανακοίνωσε την άμεση απενεργοποίηση των ενσωματωμένων AI εργαλείων στα tablet και τα τηλέφωνα που παρέχει ο θεσμός.
Η απόφαση αυτή δεν είναι τυχαία, καθώς οι ομάδες κυβερνοασφάλειας και προστασίας δεδομένων διαπίστωσαν ότι πολλές από αυτές τις λειτουργίες AI κατασκοπεία—όπως οι βοηθοί σύνταξης και οι περιλήψεις κειμένων— στέλνουν δεδομένα σε εξωτερικούς διακομιστές cloud, χωρίς να υπάρχει εγγύηση για το πού καταλήγουν.
Το ζήτημα είναι βαθιά πολιτικό και στρατηγικό. Η Ευρώπη προσπαθεί εδώ και χρόνια να επιτύχει την ψηφιακή κυριαρχία, μειώνοντας την εξάρτησή της από αμερικανικούς τεχνολογικούς κολοσσούς. Το γεγονός ότι ευαίσθητες πληροφορίες, emails και προσχέδια νόμων θα μπορούσαν να «σκανάρονται» από αλγόριθμους εταιρειών που υπόκεινται σε νόμους όπως ο US Cloud Act (ο οποίος επιτρέπει στις αμερικανικές αρχές πρόσβαση σε δεδομένα), θεωρήθηκε απαράδεκτο ρίσκο.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι μέχρι να διευκρινιστεί πλήρως η έκταση της κοινοποίησης δεδομένων, η απενεργοποίηση είναι η μόνη ασφαλής οδός.
Οι AI λειτουργίες που «Απενεργοποιήθηκαν» και οι συστάσεις ασφαλείας για AI κατασκοπεία
Οι περιορισμοί αφορούν κυρίως τις built-in λειτουργίες των λειτουργικών συστημάτων. Αυτό περιλαμβάνει εργαλεία που κάνουν αυτόματη σύνοψη ιστοσελίδων, προηγμένους εικονικούς βοηθούς που «μαθαίνουν» από τη συμπεριφορά του χρήστη και έξυπνες εφαρμογές γραφής. Παρόλο που οι εφαρμογές τρίτων (third-party apps) παραμένουν προς το παρόν ανεπηρέαστες, η διοίκηση του Κοινοβουλίου προειδοποίησε τους Ευρωβουλευτές να είναι εξαιρετικά προσεκτικοί και στις προσωπικές τους συσκευές. Η σύσταση είναι σαφής: αποφύγετε την έκθεση εργασιακών εγγράφων σε AI συστήματα που αναλύουν περιεχόμενο.
Η κίνηση αυτή αναδεικνύει ένα τεράστιο κενό στην ασφάλεια της σύγχρονης τεχνολογίας: την αδυναμία επεξεργασίας δεδομένων τοπικά (on-device). Ενώ οι εταιρείες υπόσχονται ταχύτητα και ευκολία μέσω του cloud, η Ευρώπη απαντά ότι η ιδιωτικότητα και η ασφάλεια των θεσμών της δεν είναι προς διαπραγμάτευση. Η απενεργοποίηση αυτών των χαρακτηριστικών είναι μια προληπτική κίνηση «θωράκισης» απέναντι σε πιθανές κυβερνοεπιθέσεις ή αθέμιτη συλλογή πληροφοριών από ξένες δυνάμεις.
Ψηφιακή κυριαρχία ή τεχνολογική οπισθοδρόμηση;
Η απόφαση αυτή έρχεται να φέρει διχασμό απόψεων. Ορισμένοι Ευρωβουλευτές εκφράζουν την απογοήτευσή τους, θεωρώντας ότι η στέρηση αυτών των εργαλείων τους καθιστά λιγότερο παραγωγικούς σε σχέση με τον υπόλοιπο κόσμο. Από την άλλη, η πλειοψηφία και οι ειδικοί infosec χαιρετίζουν την απόφαση, τονίζοντας ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να είναι «μαύρο κουτί», ειδικά όταν πρόκειται για τη νομοθετική διαδικασία της ΕΕ. Η συζήτηση για την αντικατάσταση του λογισμικού της Microsoft και άλλων αμερικανικών εταιρειών με ευρωπαϊκές εναλλακτικές αναμένεται τώρα να ενταθεί.
Το Ευρωκοινοβούλιο φαίνεται πως στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα σε όλη την ήπειρο: η τεχνολογία πρέπει να υπηρετεί τους κανόνες μας και όχι το αντίθετο. Καθώς η έρευνα για την ασφάλεια των AI features συνεχίζεται, η Ευρώπη προετοιμάζεται για ένα μέλλον όπου η τοπική επεξεργασία δεδομένων (Edge AI) θα είναι η μόνη αποδεκτή λύση για κυβερνητικούς οργανισμούς.
Μέχρι τότε, οι Ευρωβουλευτές θα πρέπει να επιστρέψουν στις… παραδοσιακές μεθόδους, μακριά από τα «μάτια» των αλγορίθμων.
